Xi, Trump ve Putin’den BM reformu çağrısı

Shenzhen’de bir araya gelen Çin, ABD ve Rusya liderleri, Birleşmiş Milletler’in reforme edilmesini ve büyük güçler arasında iş birliğinin artırılmasını savundu. Üç lider ayrıca nükleer riskler konusunda diyalog kurulması çağrısı yaptı.

Xi, Trump ve Putin’den BM reformu çağrısı
Shenzhen’de bir araya gelen Şi Cinping, Donald Trump ve Vladimir Putin, Birleşmiş Milletler reformu ve büyük güçler arasındaki iş birliği çağrısı yaptı.

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, ABD Başkanı Donald Trump ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Shenzhen’de gerçekleştirdiği zirvenin ardından ortak bir “barış bildirisi” yayımlandı. Bildiride, Birleşmiş Milletler’in daha ayrıntıları açıklanmayan bir reform sürecinden geçirilmesi gerektiği ifade edildi.

Uluslararası medyada yer alan habere göre üç lider, Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne de karşı çıktı. Bildiride, mahkemenin devlet yetkililerine tanınan dokunulmazlığı kötüye kullanmaması gerektiği belirtildi. Liderler, nükleer riskler üzerine diyalog başlatacaklarını ve petrol üretimini artırmayı planladıklarını açıkladı. Ancak bildirinin yayımlanmasının ardından petrol fiyatlarında ilk etapta bir değişiklik yaşanmadı. Ukrayna’daki savaşa ise açıklamada değinilmedi.

Zirvenin açılışında konuşan Şi Cinping, büyük güçler arasındaki iş birliğinin dünya güvenliği açısından önemini vurguladı. “Büyük güçler barışçıl biçimde iş birliği yaparsa dünya güvenli olur; birbirleriyle çatışırlarsa kaos ortaya çıkar” diyen Şi, kriz dönemlerinde yanlış hesaplamaları önlemek için iletişim kanalı kurulmasını önerdi. Ayrıca yapay zekânın insan denetiminde kalması gerektiğini söyledi.

Şi, Çin, Rusya ve ABD’yi “faşizme karşı dünya çapındaki mücadelenin omurgası” olarak nitelendirdi. Gazetenin değerlendirmesine göre bu ifade özellikle Japonya’ya yönelikti.

Trump ise üç ülkenin dünyanın en büyük nükleer güçleri olduğunu belirterek nükleer silahların azaltılmasını görüşmeleri gerektiğini söyledi. Ukrayna ve İran’daki savaşların sona ermesi konusunun da ele alınabileceğini ifade etti.

Zirve öncesinde Trump, Putin ve Şi ile ayrı ayrı görüşmeler yaptı. Trump, Şi’yi “arkadaşı” olarak nitelendirerek iki ülke arasındaki ilişkilerin iyi olduğunu söyledi. Şi de Çin ile ABD’nin “stratejik istikrarı” sürdürme ve birlikte çalışma kararlılığında olduğunu belirtti