Federal Konsey eczane reformuna kapsamlı eleştiri: “Yerel eczaneler korunmalı”

Bundesrat, hükümetin eczane hizmetlerinin yeniden düzenlenmesine yönelik yasa tasarısına ilişkin 30 Ocak 2026 tarihli kapsamlı görüşünde, özellikle kırsal bölgelerdeki eczanelerin ekonomik olarak desteklenmesi gerektiğini vurguladı. Posta yoluyla ilaç satışına, şube eczane modeline ve PTA’ların geçici yönetici olmasına yönelik planlara ise açık itirazlar dile getirildi.

Federal Konsey  eczane reformuna kapsamlı eleştiri: “Yerel eczaneler korunmalı”
Almanya’da bir eczanede raf düzenlemesi yapan görevli; hükümetin eczane reformu ve Bundesrat’ın eleştirileri, özellikle kırsal bölgelerdeki yerel eczanelerin geleceğini yeniden tartışmaya açtı.

Almanya’da eczane sisteminin geleceğini şekillendirmeyi amaçlayan yasa tasarısı, eyaletlerin temsil organı Bundesrat’ın(Federal Konsey) ayrıntılı değerlendirmesine takıldı. Bundesrat, hükümet taslağında yer alan bazı düzenlemelerin eczane hizmetlerinde kalite ve güvenliği riske atabileceği uyarısında bulundu.

Küçük eczaneler için “temel maliyet” önerisi

Bundesrat, özellikle düşük ciroya sahip ve küçük ölçekli yerel eczanelerin desteklenmesi amacıyla “temel maliyet katkısı” (Grundkostenzuschlag) getirilmesini önerdi. Buna göre, reçeteli ilaçların ilk 20 bin adetlik satışı için ek bir ödeme modeli uygulanarak, ayakta kalmakta zorlanan eczanelerin hedefli biçimde rahatlatılması amaçlanıyor.

Posta yoluyla ilaç satışına sert eleştiri

Eyaletler, 2004 yılında kaldırılan posta yoluyla ilaç satış yasağının sonuçlarının yeniden incelenmesini talep etti. Bundesrat’a göre, ülke genelinde ve yerinde ilaç temini kamusal bir temel hizmet niteliği taşıyor. Özellikle sınır ötesi ilaç satışının yeterince denetlenemediği, fiyat bağlayıcılığı ve indirim kurallarının uygulanmasının zor olduğu belirtiliyor. Bu durumun, özellikle kırsal bölgelerdeki fiziki eczanelerin ekonomik temelini zayıflattığı vurgulanıyor.

Şube eczane planlarına itiraz

Bundesrat, hükümetin şube eczane kurulmasını kolaylaştırma planlarına da mesafeli yaklaştı. Bu düzenlemenin, halihazırda faaliyet gösteren eczanelerin daha düşük maliyetle açılabilecek şube eczanelerle rekabet etmek zorunda kalmasına yol açacağı ve piyasadaki dengenin bozulabileceği ifade edildi.

PTA’ların geçici yönetici olmasına karşı çıkış

Eyaletler, deneyimli eczacı teknikerlerinin (PTA) kırsal bölgelerde yılda 20 güne kadar eczane yönetimini üstlenebilmesine imkân tanınmasını da reddetti. Gerekçe olarak, PTA eğitimi ile akademik eczacılık eğitimi arasındaki belirgin fark gösterildi. Böyle bir uygulamanın ilaç güvenliğini ve danışmanlık kalitesini zedeleyebileceği, ayrıca eczacılık mesleğinin itibarını zayıflatacağı kaydedildi. Bunun yanı sıra, deneme ve izin süreçlerinin eyalet yönetimleri için ek bürokrasi yaratacağı, buna karşın somut bir fayda sağlamayacağı belirtildi.

Hükümetin yaklaşımı

Bundesregierung ise tasarıyla, özellikle küçük ve kırsal bölgelerdeki eczanelerin ekonomik koşullarını iyileştirmeyi hedefliyor. Hükümete göre, personel sıkıntısı, yapısal dönüşüm ve düşen kârlılık, yerel eczaneleri ciddi biçimde zorluyor. Bu nedenle kırsal eczaneler için kısmi nöbet hizmetlerine yönelik ek mali destek planlanıyor.

Aşı, test ve yeni hizmetler gündemde

Yasa tasarısı, eczanelerin gelecekte daha fazla aşı uygulaması yapabilmesini ve belirli patojenlere yönelik hızlı testler gerçekleştirebilmesini öngörüyor. Ayrıca kalp-damar hastalıkları ve diyabetin önlenmesine yönelik yeni farmasötik hizmetler planlanıyor. Bu hizmetlerin hekimler tarafından reçete edilebilmesi ve elektronik hasta dosyasına kaydedilmesi de taslakta yer alıyor.

Reçetesiz istisnai ilaç temini

Tasarıya göre, bazı istisnai durumlarda eczanelerin belirli reçeteli ilaçları doktor reçetesi olmadan verebilmesi de mümkün olacak. Bu uygulama, kronik hastalıklarda tedavinin kesintisiz sürdürülmesini amaçlıyor. Ancak bağımlılık riski yüksek ilaçlar ile sistemik etkili antibiyotikler bu kapsamın dışında tutuluyor.