Yeni askerlik yasası Alman ve çifte vatandaşları kapsıyor

Almanya’da askerlik sistemine ilişkin yeni yasal düzenleme, 1 Ocak 2026 itibarıyla yürürlüğe giriyor. Düzenleme, Almanya vatandaşı olan genç erkekleri doğrudan, kadınları ise gönüllülük esasına dayalı olarak kapsıyor. Yasa, zorunlu askerlikten ziyade “bildirim ve hazır olma tespiti” üzerine kurulu bir ön aşama niteliği taşıyor.

Düzenleme, özellikle Almanya’da yaşayan Türk kökenli Alman vatandaşları ve çifte vatandaşlar açısından da yakından izleniyor. Sürecin uygulanması ve ileride zorunlu askerliğe dönüşüp dönüşmeyeceği, siyasi ve toplumsal tartışmaların merkezinde yer alıyor.

Yeni askerlik yasası kimleri ilgilendiriyor

1 Ocak 2026’dan itibaren Almanya’da yaşayan tüm 18 yaşındaki erkek ve kadınlara posta veya dijital yoluyla resmi bir bilgilendirme gönderilecek. Bu bildirimle birlikte askerlik hizmetine hazır olup olmadıklarını, sağlık durumlarını ve uygunluklarını içeren bir anketin doldurulması istenecek.

Erkekler için bu anketi doldurmak yasal bir yükümlülük niteliği taşıyor. Kadınlar için ise aynı anket gönderilecek olmakla birlikte yanıt verme tamamen gönüllülük esasına bağlı olacak.

Yetkili makamlar, anket sonrasında erkekler için ilerleyen aşamada “son yoklama” kapsamında sağlık taramaları yapılacağını da duyurdu. Bu taramalarda fiziksel ve sağlık açısından askerlik uygunluğu değerlendirilecek.

Uygulamada süreç nasıl işleyecek

Anket üç ana başlıktan oluşacak. Sağlık ve fiziksel durum bilgileri, eğitim düzeyi ve mesleki durum ile askerlik hizmetine hazır olup olunmadığına ilişkin beyanlar istenecek. Anketin ayrıntılarına ilişkin açıklamalar, önceden resmi yazı ile bildirilecek.

2008 doğumlu erkekler ve daha genç yaş grupları için 1 Temmuz 2027’den itibaren zorunlu tıbbi muayene, yani Musterung uygulaması başlayacak. Bu muayene, askerlik yapma zorunluluğu doğurmadan yalnızca uygunluk tespiti amacı taşıyor.

Anketin yanıtlanmaması halinde yaptırım var mı

Yeni yasa kapsamında erkeklerin anketi yanıtlaması hukuken zorunlu. Ancak mevcut yasa metninde, yanıt verilmemesi durumunda uygulanacak cezalar açık ve net biçimde tanımlanmış değil.

Yetkili kurumlar, yanıt verilmemesi halinde uyarı veya idari yaptırımların gündeme gelebileceğini belirtiyor. Para cezası gibi somut yaptırımların ise ilerleyen dönemde çıkarılabilecek ek düzenlemelerle netleştirilmesi öngörülüyor.

Genç erkekler açısından olası sonuçlar

Anketi dolduran genç erkekler, uygun bulunmaları halinde sağlık yoklamasına çağrılabiliyor. Bunun ardından askerlik hizmetine gönüllü olarak başvurma ve sözleşme yapma imkânı bulunuyor.

Gönüllü askerlik tercih edildiğinde en az altı aylık hizmet öngörülüyor. Mevcut bilgilere göre maaşın aylık brüt yaklaşık 2.600 avro seviyesinde olması planlanıyor. Ayrıca sürücü belgesi, mesleki eğitim ve çeşitli sosyal yardımlar konusunda destek sağlanması da gündemde.

Ankete yanıt verilmemesi halinde ise yükümlülük ortadan kalkmıyor. Şu aşamada açık bir ceza bulunmasa da, ileride idari işlemlerle karşılaşılabileceği ifade ediliyor.

Askerlik reddi ve bireysel haklar

Anketin doldurulması veya sağlık yoklamasına katılım, otomatik olarak askerliğe başlanacağı anlamına gelmiyor. Askerlik hizmeti mevcut düzenleme kapsamında gönüllülük esasına dayanıyor.

Vicdani ret hakkı ise Almanya hukukunda korunmaya devam ediyor. İleride genel bir zorunlu askerlik uygulamasına geçilmesi durumunda, vicdani ret talebinin gerekçeli ve yazılı bir başvuruyla ayrıca sunulması gerekecek.

Geleceğe ilişkin değerlendirmeler

Federal Meclis’te yapılan tartışmalarda, gönüllü katılım oranlarının düşük kalması halinde genel zorunlu askerlik veya kura sistemi gibi modellerin gündeme gelebileceği ifade ediliyor. Böyle bir adımın atılabilmesi için ise mevcut düzenlemeden bağımsız, yeni ve kapsamlı bir yasanın çıkarılması gerekiyor.

Anket uygulamasının tek başına zorunlu askerliğe onay anlamı taşımadığı özellikle vurgulanıyor. Buna rağmen gençler arasında düzenlemenin bireysel özgürlüklere müdahale olduğu yönünde eleştiriler ve protestolar kamuoyuna yansımış durumda.

Genel çerçeve

Yeni düzenleme uyarınca erkekler için anket doldurmak zorunlu, yaptırımlar ise henüz netleşmiş değil. 2008 doğumlu erkekler için 2027 ortasından itibaren zorunlu sağlık yoklaması başlayacak. Askerlik hizmeti şimdilik gönüllülük esasına dayanıyor ve maddi-mesleki avantajlar içeriyor. Vicdani ret hakkı ise hukuki güvence altında bulunuyor.